Sylwetki laureatów doktoratu honorowego

Profesor Piotr Sztompka

Doktor Honoris Causa 2017 r.

Profesor Piotr Sztompka urodził się w 1944 roku w Warszawie. Studia na Wydziale Prawa Uniwersytetu Jagiellońskiego ukończył w 1966 roku. Rok później obronił także pracę magisterską w Instytucie Socjologii UJ. W roku 1970 uzyskał tytuł doktora nauk humanistycznych. Habilitował się w 1974 r., tytuł profesora nadzwyczaj-nego uzyskał w 1980 r., a siedem lat później – tytuł profesora zwyczajnego. W 1994 r. został członkiem korespondentem, a w 2002 r. członkiem rzeczywistym Polskiej Akademii Nauk oraz w roku 1992 roku członkiem czynnym Polskiej Akademii Umiejętności. Przynależność do Academia Europaea w Londynie (od 1990 r.) oraz American Academy of Arts and Sciences (zagraniczny członek honorowy od 1996 r.), stanowi świadectwo uznania przez międzynarodowe towarzystwa naukowe.

Od ukończenia studiów do roku 2014 pracował w Instytucie Socjologii Uniwersytetu Jagiellońskiego (od 1987 r. jako profesor zwyczajny), gdzie w latach 1974 – 2014 kierował Zakładem Socjologii Teoretycznej, od 2002 roku jest także profesorem w Wyższej Szkole Europejskiej im. ks. Józefa Tischnera w Krakowie.

Jest autorem lub współautorem ponad 30 książek z dziedziny socjologii wydanych w Polsce, USA, Włoszech, Wielkiej Brytanii, Kanadzie i we Włoszech. Jego książki były tłumaczone na 10 języków (w tym chiński, indonezyjski i perski), a około 200 artykuły naukowych opublikowano w 13 językach. Jest najczęściej cytowanym współ-czesnym polskim socjologiem, według danych z 2016 roku jego prace cytowane były na całym świecie niemal 10 tysięcy razy. Profesor Piotr Sztompka wykładał m.in. w Argentynie, Austrii, Australii, Kanadzie, Meksyku, Belgii, Niemczech, Norwegii, Szwecji, Rosji, we Włoszech, w USA i Wielkiej Brytanii. Współpracuje z wieloma instytucjami i czasopismami naukowymi na świecie.

Nagrodzony m.in. Nagrodą Wydziału I PAN im. Leona Krzywickiego (1975), prestiżową nagrodą „New Europe Prize" (1995), przyznawaną przez 6 Instytutów Badań Zaawansowanych z Europy i Stanów Zjednoczonych, Pitirim Sorokin's Prize for Outstanding Achievements in Sociology przyznaną przez Rosyjskie Towarzystwo Socjologiczne (2005), Nagrodą Prezesa Rady Ministrów za działalność naukową (1995 i 2001), Nagrodą I Stopnia Ministra Nauki I Szkolnictwa Wyższego (siedmiokrotnie).

W roku 2006 otrzymał Nagrodę Fundacji na Rzecz Nauki Polskiej (zwaną zwyczajowo „polskim Noblem").

Odznaczony Medalem Komisji Edukacji Narodowej (1991), Złotym Krzyżem Zasługi (1989), Krzyżem Oficerskim Odrodzenia Polski (2000), Krzyżem Komandorskim z Gwiazdą Orderu Odrodzenia Polski (2014).

W roku 2006 otrzymał najwyższe wyróżnienie Uniwersytetu Jagiellońskiego – Medal Merentibus, a także jest laureatem Lauru Jagiellońskiego oraz Złotego Medalu Plus Ratio Quam Vis.

Jest doktorem honoris causa Rosyjskiego Państwowego Uniwersytetu Społecznego (RGSU) w Moskwie (2005 r.) oraz profesorem honorowym Universidad de Museo Social w Buenos Aires. W 2013 roku został uhonorowany godnością doktora honoris causa Uniwersytetu w Sztokholmie (Soedertorn University), a w 2015 godnością doktora honoris causa Akademii Sztuk Pięknych im. Jana Matejki w Krakowie.

Od 2002 r. do 2006 r. był prezesem Międzynarodowego Stowarzyszenia Socjologicznego (ISA), przez dwie kadencje (od 1996 do 2003), przewodniczącym Komitetu Socjologii PAN, ponadto jest członkiem kilkunastu komitetów redakcyjnych czasopism naukowych na całym świecie.

Profesor Sztompka był przewodniczącym Rady Programowej Kongresu Kultury Akademickiej, który odbył się w dniach 20-22 marca 2014 roku. Idea zorganizowania Kongresu miała dwa źródła, które ściśle się ze sobą łączą: aktualna sytuacja szkolnictwa wyższego w Polsce oraz jubileusz 650-lecia Uniwersytetu Jagiellońskiego.

18 kwietnia 2017 roku prof. dr hab. Piotr Sztompka został uhonorowany godnością doktora honoris causa Akademii Pedagogiki Specjalnej im. Marii Grzegorzewskiej. To zaszczytne wyróżnienie otrzyma 26 maja, w dniu, w którym Akademia świętować będzie 95 rocznicę swojego istnienia.

Anna Dymna

Doktor Honoris Causa 2016 r.

Anna Dymna jest absolwentką Państwowej Wyższej Szkoły Teatralnej w Krakowie (1973), od początku kariery zawodowej związaną z Narodowym Starym Teatrem. Ma w dorobku blisko trzysta ról teatralnych i filmowych. Zadebiutowała jeszcze jako studentka – na deskach Teatru im. Juliusza Słowackiego w Krakowie, w rolach Isi i Chochoła w Weselu (1969) reżyserowanym przez Lidię Zamkow. Pracowała z najwybitniejszymi polskimi reżyserami, m.in.: Andrzejem Wajdą, Konradem Swinarskim, Jerzym Jarockim, Jerzym Grzegorzewskim, Jerzym Hoffmanem, Kazimierzem Kutzem, Janem Klatą, Teresą Kotlarczyk i Barbarą Sass. Jest pedagogiem w Państwowej Wyższej Szkole Teatralnej im. Ludwika Solskiego, a także inicjatorką i gospodynią Krakowskich Salonów Poezji. Pracę artystyczną Anny Dymnej trzykrotnie nagradzano Złotą Maską (1996, 1999, 2000); jest też laureatką Złotego Ekranu (1984), Złotej Kaczki (1993), Złotych Lwów (1994), Nagrody im. Aleksandra Zelwerowicza (1994), Superwiktora (2004), Wiktora (2009) i Orła (2016). W 2014 r. – „za wybitne zasługi dla polskiej kultury, za osiągnięcia w pracy artystycznej i twórczej oraz działalności społecznej” – prezydent RP uhonorował ją Krzyżem Komandorskim Orderu Odrodzenia Polski.

Od 2003 r. aktorka prowadzi cykliczny program telewizyjny Anna Dymna – Spotkajmy się. Porusza w nim tematy miłości, akceptacji, samotności, szczęścia, wiary i nadziei. Gośćmi audycji – dwukrotnie nominowanej do Nagrody im. Andrzeja Wojciechowskiego, przyznawanej za materiały dziennikarskie, które wpływają na życie Polaków – są osoby niepełnosprawne oraz ciężko chore.

W społeczne działania na rzecz ludzi potrzebujących wsparcia Anna Dymna angażowała się na długo przed założeniem własnej fundacji. Prócz niesienia pomocy indywidualnej, uczestniczyła m.in.: w kwestach Obywatelskiego Komitetu Ratowania Krakowa, akcjach Wielkiej Orkiestry Świątecznej Pomocy, Stowarzyszenia „Wielkie Serce”, fundacji „Mam Marzenie”, fundacji „Nuta Nadziei” i fundacji „Akogo?”. Od 2006 roku jest ambasadorem Stowarzyszenia Debra Polska „Kruchy Dotyk”, skupiającego osoby cierpiące na Epidermolysis Bullosa.

W 1999 roku rozpoczęła współpracę z Fundacją im. Brata Alberta, pomagając m.in. przy realizacjach inscenizacji Teatru „Radwanek”, którego aktorami są osoby niepełnosprawne intelektualnie. W 2001 roku była pomysłodawczynią Ogólnopolskiego Festiwalu Twórczości Teatralno-Muzycznej Osób Niepełnosprawnych Intelektualnie „Albertiana”.

Fundacja Anny Dymnej „Mimo Wszystko” powstała w 2003 roku w Krakowie. Organizacja ta wsparła leczenie, rehabilitację i edukację ponad 22 tysięcy osób w całej Polsce. Wybudowała również i prowadzi dwa ośrodki terapeutyczno-rehabilitacyjne: „Dolinę Słońca” w podkrakowskich Radwanowicach oraz Warsztat Terapii Zajęciowej w nadbałtyckim Lubiatowie. Poprzez swoją szeroką działalność społeczną Anna Dymna stara się wskazywać na fakt, że osoba chora, niewidoma, sparaliżowana, poruszająca się o kulach bądź na wózku inwalidzkim jest pełnoprawną ludzką istotą, posiadającą podobne talenty i pragnienia jak człowiek w pełni zdrowia i sił. Działalność społeczna Anny Dymnej wyróżniono m.in.: Orderem Uśmiechu, Medalem Świętego Brata Alberta, Medalem WOŚP, tytułem „Ambasador Polskiej Pediatrii”, Nagrodą Honorową Rzecznika Praw Dziecka RP, Medalem im. Tadeusza Kotarbińskiego, Nagrodą im. Andrzeja Bączkowskiego, Medalem „Zasłużonemu – Polskie Towarzystwo Lekarskie” oraz Medalem Świętego Jerzego. Ten ostatni aktorka otrzymała za to, że – jak napisano w laudacji – walczy ze smokiem obojętności i rezygnacji.

Profesor Alicja Chybicka

Doktor Honoris Causa 2014 r.

Lekarz medycyny, profesor, doktor habilitowany nauk medycznych, prezes Polskiego Towarzystwa Pediatrycznego, kierownik Katedry i Kliniki Transplantacji Szpiku, Onkologii i Hematologii Dziecięcej Uniwersytetu Medycznego we Wrocławiu, senator RP. Od lat z uporem walczy o zdrowie każdego swojego pacjenta. Nigdy nie traci wiary w pokonywaniu trudności dla dobra chorych dzieci.

W 1975 r. Alicja Chybicka ukończyła z wyróżnieniem Wydział Lekarski Akademii Medycznej im. Piastów Śląskich. Za osiągnięte wyniki w nauce otrzymała odznakę "Primi inter pares" oraz - na wniosek J.M Rektora - nagrodę PAN za osiągnięcia w dziedzinie pediatrii. W roku 1980 uzyskała specjalizację I-go, a następnie II-go stopnia z pediatrii oraz onkologii i hematologii dziecięcej, a także specjalizację z zakresu transplantologii klinicznej, immunologii klinicznej oraz opieki paliatywnej dziecięcej. Zawodowo związana z Akademią Medyczną i następnie z Uniwersytetem Medycznym we Wrocławiu. Tytuł naukowy doktora nauk medycznych otrzymała w 1979 roku na podstawie pracy pt. "Zachowanie się markerów powierzchniowych limfocytów i limfoblastów w przebiegu ostrej białaczki limfoblastycznej". Habilitowała się w 1995 r. na podstawie rozprawy zatytułowanej "Badanie cytokin i wykorzystanie ich właściwości biologicznych w leczeniu nowotworów u dzieci". Za habilitację otrzymała nagrodę ministra zdrowia I stopnia. Tytuł profesora w dziedzinie nauk medycznych otrzymała na mocy postanowienia Prezydenta RP z 19 maja 1999 r. W 2000 r. została kierownikiem Katedry i Kliniki Transplantacji Szpiku, Onkologii i Hematologii Dziecięcej AM we Wrocławiu. W 2007 r. została członkinią Polskiej Akademii Nauk, rady Fundacji "Na Ratunek Dzieciom z Chorobą Nowotworową". Od 2012 r. jest członkinią rady programowej Fundacji "Mam Marzenie".

Prof. Alicja Chybicka przynależy do licznych towarzystw naukowych m.in. do: Polskiego Towarzystwa Hematologów i Transfuzjologów, Polskiego Towarzystwa Pediatrycznego, Polskiego Towarzystwa Onkologii i Hematologii Dziecięcej, American Society of Hematology, European Bone Marrow Transplantation, International Society of Experimental Hematology, European Academy of Pediatric. Wielokrotnie nagradzana za swoją pracę naukową i działalność społeczną. W 2001 r. odznaczona Złotym Krzyżem Zasługi. Jest laureatką Nagrody Honorowej Rzecznika Praw Dziecka, a także Orderu Uśmiechu - jedynego na świecie odznaczenia nadawanego dorosłym przez dzieci.

W 2006 r. otrzymała nagrodę Ministra Zdrowia za całokształt dorobku organizacyjnego i dydaktycznego.

Zainteresowania naukowe prof. Alicjii Chybickiej koncentrują się na hematologii, onkologii, przeszczepianiu komórek macierzystych układu krwiotwórczego, opiece paliatywnej i immunologii nowotworów wieku dziecięcego. Jest jednym z autorów wprowadzenia w latach 70-tych do praktyki pediatrycznej badań subpopulacji limfocytów, a w latach 90-tych badań cytokin i cząstek adhezyjnych oraz ich klinicznego wykorzystania u dzieci ze schorzeniami nowotworowymi. Od 1989 roku jest współodpowiedzialna za opracowanie wyników terapii oraz nowych protokołów leczenia i wznowy ostrej białaczki limfoblastycznej u dzieci leczonych w siedmiu polskich ośrodkach skupionych w Polskiej Grupie ds. Leczenia Białaczek i Chłoniaków.

W dorobku naukowym prof. Alicja Chybicka posiada ponad 500 publikacji, referowanych na spotkaniach krajowych oraz zagranicznych, z zakresu pediatrii, hematologii i onkologii dziecięcej, transplantacji komórek macierzystych, terapii genowej. Wypromowała kilkunastu doktorantów, była opiekunką trzech zakończonych habilitacji. W wyborach parlamentarnych w 2011 r. uzyskała mandat senatora RP.

Profesor Czesław Eugeniusz Kupisiewicz

Doktor Honoris Causa 2013 r.

Nestor polskiej pedagogiki, autor najpoczytniejszych podręczników akademickich i publikacji podejmujących problematykę fundamentalną dla rozwoju nauk o wychowaniu. Urodził się w 1924 w Sosnowcu. Zmarł 5 listopada 2015r. w Warszawie. Magisterium, doktorat, habilitację i profesurę uzyskał na Uniwersytecie Warszawskim. Dziekan Wydziału Psychologii i Pedagogiki UW, w latach 1969–1971 prorektor, a od 1994 r. emerytowany profesor tej uczelni. Zajmuje się dydaktyką ogólną, historią wychowania i myśli pedagogicznej, pedagogiką ogólną i porównawczą. W swym dorobku posiada przekłady prac naukowych z języków angielskiego, francuskiego i niemieckiego. Wśród ponad trzydziestu publikacji zwartych (7 przetłumaczono na języki obce) najważniejsze to:

    •Niepowodzenia dydaktyczne. Przyczyny i niektóre środki zaradcze (1966, 3 wydania);
  • •Nauczanie programowane (1964, 5 wydań);
  • •Podstawy dydaktyki (1973, 18 wydań);
  • •Paradygmaty i wizje reform oświatowych (1985, 4 wydania);
  • •Szkoła w XX wieku (2006, 2 wydania);
  • •Słownik pedagogiczny (2009);
  • •Szkice z dziejów dydaktyki (2010);
  • •Z dziejów teorii i praktyki wychowania (2012);
  • •Okazjonalne wykłady pedagogiczne (2012).

W latach 1969–1972 wiceprzewodniczący Komitetu Ekspertów dla Opracowania Raportu o Stanie Oświaty w PRL, a w latach 1987–1989 przewodniczący Komitetu Ekspertów do spraw Edukacji Narodowej. Ekspert UNESCO do spraw szkolnictwa wyższego i współautor raportu na temat stanu tego szkolnictwa w Peru oraz innych krajach Ameryki Południowej (1975). Członek Komitetu Prognoz „Polska 2000 Plus” przy Prezydium PAN (1990–1993). Członek korespondent PAN od 1976 a od roku 1986 członek rzeczywisty PAN. Prowadził ożywioną działalność na wielu polach. Był aktywnym uczestnikiem prac Komitetu Nauk Pedagogicznych PAN, redaktorem naczelnym „Rocznika Pedagogicznego” (1978-84) oraz redaktorem naczelnym „Kwartalnika Pedagogicznego” (1984-91). Aktualnie pełni funkcję redaktor honorowego „The New Educational Review” (od 2011). Członek Międzynarodowego Stowarzyszenia Nauk o Wychowaniu (IAES, 1968-80). Przewodniczący Rady Naukowej Stowarzyszenia Oświatowców Polskich (1998-2000). Członek Centralnej Komisji ds. Stopni i Tytułów (1973-83).

Autor patentów na: „Przyrząd do demonstrowania jednokładności figur” oraz „Przyrząd do demonstrowania twierdzenia Talesa”.

Za swą działalność naukową i organizacyjną Profesor otrzymał liczne nagrody, wyróżnienia i odznaczenia, m.in.: nagrody Ministra Nauki (pięciokrotnie nagroda I stopnia); nagrody Rektora Uniwersytetu Warszawskiego (czterokrotnie nagroda I stopnia); Odznaczenia: Srebrny Krzyż Zasługi (1953); Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski (1963); Krzyż Komandorski Orderu Odrodzenia Polski ((1979); Zasłużony Nauczyciel PRL (1983); medal Akademii Nauk Pedagogicznych Ukrainy „Za wybitne osiągnięcia naukowe” (2005).

W 2005 roku Profesor Czesław Kupisiewicz został uhono-rowany przez Ministerstwo Oświaty i Wychowania oraz „Głos Nauczycielski” tytułem „Nauczyciela nauczycieli”.

Profesor Szewach Weiss

Doktor Honoris Causa 2012 r.

Człowiek nauki i dyplomacji, wykładowca akademicki i polityk, wielki humanista, działający całe życie na rzecz międzyludzkiego i międzykulturowego dialogu. Otwarty na Innego i w Innym odnajdujący siebie. „Dziecko Holokaustu”, były ambasador Izraela w Polsce, dziennikarz, autor wielu książek naukowych, literackich i bogatej publicystyki.

Absolwent Wydziału Nauk Politycznych Uniwersytetu w Jerozolimie i Wydziału Prawa Uniwersytetu w Tel-Awiwie, twórca Wydziału Mediów na Uniwersytecie w Hajfie, doktor filozofii w dziedzinie nauk politycznych Uniwersytetu w Jerozolimie.

Urodził się 5 lipca 1935 roku w Borysławiu, w żydowskiej rodzinie kupieckiej. Beztroskie dzieciństwo małego Szewacha dramatycznie przerwała wojna. Chłopiec wraz z rodziną ukrywał się i dzięki pomocy Polaków, rodzinie Weissów udało się przetrwać. Potem zamieszkali oni w Gliwicach, Wałbrzychu i Głuszycy, w której młody Szewach uczył się w szkole żydowskiej. W 1946 roku rodzina Weissów postanowiła przedostać się do Palestyny przez Czechosłowację, Austrię i Włochy, skąd udała się statkiem w dalszą podróż. W tym czasie ONZ ogłosiła decyzję o utworzeniu państwa Izrael. Po zdaniu matury Szewach Weiss służył w Izraelskich siłach zbrojnych. Po odbyciu studiów we wspomnianych uniwersytetach realizował działalność publiczną. Był członkiem Rady Miejskiej Hajfy (1969-1981) i Komitetu Centralnego Izraelskiej Partii Pracy (1977-1999). W roku 1981 został posłem do Knesetu, któremu przewodniczył w latach 1992-1996. Kneset delegował go również do Rady Europy, w której pracował w latach 1984-1999. W latach 2001-2004 przewodniczył Światowej Radzie Yad Vashem.

Prof. Szewach Weiss w latach 2000-2004 był ambasadorem Izraela w Polsce. Obecnie związany jest z Wydziałem Dziennikarstwa i Nauk Politycznych Uniwersytetu Warszawskiego, w którym prowadzi wykłady z historii i polityki Izraela. Od 2008 roku, na wspomnianym wydziale UW, jest Kierownikiem Centrum Badań nad Współczesnym Izraelem. Z Akademią Pedagogiki Specjalnej im. Marii Grzegorzewskiej łączą Profesora kilkuletnie związki - od 2008 roku jest Profesorem Wizytującym.

Profesor Szewach Weiss jest laureatem wielu prestiżowych nagród i odznaczeń, m.in. w 2004 roku otrzymał z rąk prezydenta RP Aleksandra Kwaśniewskiego Krzyż Wielki Orderu Zasługi Rzeczypospolitej Polskiej, został uhonorowany przez ministra Radosława Sikorskiego odznaką honorową „Bene Merito”. Należy też wymienić z 1995 roku – nagrodę za tolerancję przyznaną przez Ruch Piękny Izrael, w 1996 roku – nagrodę Amitaia za uczciwość w służbie publicznej, w 1998 roku – nagrodę Brata Alberta. Prof. Weiss został odznaczony Honorowym Obywatelstwem Miasta Kalisza, Miasta Płońska i Miasta Wałbrzycha. W 2006 roku otrzymał doktorat honoris causa Uniwersytetu Wrocławskiego, a w 2011 roku doktoraty honoris causa Uniwersytetu Warszawskiego i Uniwersytety Medycznego w Łodzi. W 2008 roku – uhonorowany członkostwem Międzynarodowej Kapituły Orderu Uśmiechu.

Jest tym, który uwikłany w dramatyczny los historii XX wieku, ocalał. I jest jednym z tych, którzy poświęcają swe ocalone życie kształtowaniu człowieczeństwa w jego najwznioślejszych sensach. Właśnie taka indywidualność, jak Szewach Weiss, swoim umysłem i sercem uczłowieczać może oblicze naszej ziemi.